Waarom Milieuzorg? > Lokale besturen

Milieuzorg bij lokale besturen

• Lokale agenda 21
• De samenwerkingsovereenkomst
• Vlaamse subsidies voor afvalpreventie en milieusparende aankopen
  • Wetgeving op de overheidsopdrachten
  • Subsidies voor drinkwaterfonteintjes & verlichtingsaudits

Lokale Agenda 21

Lokale Agenda 21 (LA21) is het actieprogramma dat de internationale principes met betrekking tot duurzame ontwikkeling concreet en lokaal tracht te vertalen. Lokale overheden, scholen, verenigingen en instellingen worden opgeroepen om samen werk te maken van duurzame ontwikkeling. Lokale besturen vormen meestal de motor van dit duurzaamheidsproces.

Lokale Agenda 21 is een stapsgewijs proces of actieplan dat de lokale gemeenschap ondersteunt in haar streven naar duurzame oplossingen voor lokale en mondiale uitdagingen. Hoe het proces er uitziet wordt bepaald door de lokale behoeften en mogelijkheden. Het doel van een lokale agenda 21 is niet een revolutie teweeg te brengen of bestaande structuren ondersteboven te halen. Integendeel. Het vertrekpunt zijn de bestaande strategieën en structuren.

De samenwerkingsovereenkomst

De Vlaamse overheid stimuleert gemeenten en provincies om hun milieubeleid uit te bouwen. Dit doet ze door het afsluiten van een samenwerkingsovereenkomst met de gemeenten. Doelstelling van de samenwerkingsovereenkomst is om lokale overheden te stimuleren om een meer duurzaam lokaal beleid te voeren. Het milieubeleid vormt hier het uitgangspunt, maar ook andere beleidsterreinen worden bij de uitvoering van de overeenkomst betrokken.

In 2002 konden de gemeenten en provincies voor de eerste keer een samenwerkingsovereenkomst met de provincies afsluiten. Er was in deze samenwerkingsovereenkomst veel aandacht voor het aankoopbeleid van de gemeente of provincie, maar dit thema zat toen wel verstopt in de cluster ‘Vaste Stoffen'.

Met de nieuwe samenwerkingsovereenkomst 2008 - 2013 is er wel het één en ander veranderd. “Milieuverantwoord productgebruik” en “afval' zijn volwaardige thema's geworden. In het totaal zijn er 10 thema's. Elk thema heeft een verplicht basisniveau en een facultatief onderscheidingsniveau. De gemeente kan de verplichtingen van elk van die niveaus aanvullen met projecten.

Binnen het verplicht basisniveau van het thema ‘Milieuverantwoord productgebruik' vraagt men een passieve sensibilisatie in het milieuverantwoord gebruik van verschillende producten, waarbij onder andere kantoormaterialen, cateringproducten en schoonmaakmiddelen. In het onderscheidingsniveau vraagt men om ook effectief meer milieuverantwoorde producten te gebruiken binnen de gemeente, en dit ook te stimuleren bij de burgers. Als project kan men ook andere specifieke doelgroepen in de gemeente (zoals scholen, jeugdhuizen, …) aansporen om ook over te schakelen naar een meer milieuverantwoord productgebruik.

In het thema ‘Afval' kan men op het onderscheidingsniveau een brooddozen- of drinkbussenactie voeren, of het gebruik van herbruikbare bekers stimuleren.

Voor al de bovenstaande acties en projecten is de Milieukoopwijzer het aangewezen hulpmiddel. U vindt op onze website de nodig informatie inzake het milieuverantwoord gebruik van producten uit de groepen kantoormaterialen, cateringproducten en schoonmaakmiddelen en meer info over en leveranciers van brooddozen, drinkbussen en herbruikbare bekers.

Meer info over de samenwerkingsovereenkomst is te vinden op www.samenwerkingsovereenkomst.be.

Vlaamse subsidies voor afvalpreventie en milieusparende aankopen

Een duurzaam lokaal beleid houdt onder meer in dat gemeenten aan interne milieuzorg doen. Een groen aankoopbeleid maakt daar een belangrijk onderdeel van uit.

Bij groene overheidsaankopen gaat veel aandacht naar afvalpreventie. De Vlaamse overheid stimuleert gemeenten, intercommunales en ook provincies met subsidies voor afvalpreventiemaatregelen, o.a. voor afvalsparende aankopen.

Wetgeving en subsidies

Het subsidiebesluit inzake huishoudelijk afval bepaalt dat er een financiële tegemoetkoming is bij investeringen die gemeenten en intercommunales doen. Deze subsidie kan oplopen tot 70% voor voorzieningen inzake afvalvoorkoming (compostvaten, weegsystemen, allerlei preventievoorzieningen zoals herbruikbare bekers,....) en tot 50% voor investeringen die een beter afvalbeheer moeten helpen realiseren. Daaronder vallen bijvoorbeeld de aanleg van nieuwe en de uitbreiding van bestaande containerparken en ondergrondse inzamelsystemen. Gemeenten en intercommunales die een subsidie wensen te ontvangen moeten hun initiatieven wel kaderen binnen een globaal afvalbeleid. Voor dit subsidiebesluit wordt normaal gezien gedurende zes jaar meer dan 6 miljoen euro per jaar uitgetrokken.
Bij dit regeringsbesluit horen nog een Ministerieel Besluit, een algemene richtlijn en een Ministeriele Omzendbrief.

Wat komt in aanmerking voor subsidies?

Onder meer specifieke aankopen zoals brooddozen, herbruikbare bekers en drinkbussen, drinkwaterfonteintjes, herbruikbare luiers en allerlei composteringsinstallaties worden deels betaald door Vlaanderen. Sinds kort kunnen o.a. ook milieusparende drankautomaten (zonder wegwerpverpakkingen) worden gesubsidieerd.

Ook provincies kunnen subsidies aanvragen om het afvalbeleid van gemeenten en intercommunales te ondersteunen als ze het akkoord hebben van de betrokken gemeenten en intercommunales. Dit past in de coördinerende rol die provincies kunnen spelen op vraag van de lokale besturen.

Is jullie gemeente al verkocht? Doe mee aan de Fair Trade campagne Ik ben verkocht en steun mee de eerlijke handel. Of ga nog een stapje verder en wordt Fair Trade gemeente!